پایگاه خبری شهید یاران بررسی می‌کند؛ از جمع‌آوری متکدیان و ساماندهی کودکان کار تا ایجاد اشتغال و بازگشت آسیب‌دیدگان به جامعه موضوع ساماندهی آسیب‌های اجتماعی در خوزستان به یکی از مطالبات مهم مردم و مدیران تبدیل شده است. حضور متکدیان در معابر، فعالیت کودکان کار، برخی آسیب‌های اجتماعی و ضرورت ساماندهی اتباع غیرمجاز، نیازمند برنامه‌ریزی […]

پایگاه خبری شهید یاران بررسی می‌کند؛ از جمع‌آوری متکدیان و ساماندهی کودکان کار تا ایجاد اشتغال و بازگشت آسیب‌دیدگان به جامعه

موضوع ساماندهی آسیب‌های اجتماعی در خوزستان به یکی از مطالبات مهم مردم و مدیران تبدیل شده است. حضور متکدیان در معابر، فعالیت کودکان کار، برخی آسیب‌های اجتماعی و ضرورت ساماندهی اتباع غیرمجاز، نیازمند برنامه‌ریزی دقیق و همکاری مستمر دستگاه‌های مسئول است.

حمید سیلاوی، مدیرکل امور اجتماعی و فرهنگی استانداری خوزستان، از اجرای طرح‌های ضربتی برای جمع‌آوری متکدیان و ساماندهی کودکان کار خبر داده است. اختصاص بخشی از تسهیلات اشتغال‌زایی به گروه‌های هدف و آسیب‌دیدگان اجتماعی نیز می‌تواند زمینه اجرای یک برنامه جامع را فراهم کند.

با این حال، ساماندهی اجتماعی نباید فقط به جمع‌آوری افراد از سطح شهر محدود شود. اگر فردی به دلیل فقر، بیکاری، اعتیاد یا نبود حمایت دوباره به خیابان برگردد، مسئله همچنان باقی مانده است.

جمع‌آوری متکدیان؛ لازم اما کافی نیست

حضور گسترده متکدیان در معابر، چهره شهر را تحت تأثیر قرار می‌دهد. در برخی موارد نیز شبکه‌های سازمان‌یافته از تکدی‌گری درآمد کسب می‌کنند.

برخورد قانونی با تکدی‌گری سازمان‌یافته ضروری است. با این حال، دستگاه‌های مسئول باید میان متکدی حرفه‌ای، فرد نیازمند، فرد آسیب‌دیده و کودک کار تفاوت قائل شوند.

هر گروه به یک شیوه مداخله نیاز دارد. بنابراین نمی‌توان برای همه افراد یک نسخه واحد در نظر گرفت.

کودکان کار؛ مسئله‌ای اجتماعی و انسانی

کودکان کار و خیابان یکی از مهم‌ترین بخش‌های این موضوع هستند. بسیاری از این کودکان به دلیل فقر خانوادگی، اعتیاد، نبود سرپرست مناسب یا سوءاستفاده افراد سودجو وارد خیابان می‌شوند.

هدف اصلی باید خروج کودک از محیط پرخطر و بازگشت او به مدرسه، خانواده و محیط امن باشد.

دستگاه‌های مسئول باید همزمان چند اقدام را دنبال کنند. شناسایی خانواده‌های نیازمند، حمایت معیشتی، جلوگیری از ترک تحصیل و برخورد با سوءاستفاده‌کنندگان از کودکان، بخشی از این اقدامات است.

توانمندسازی؛ حلقه مفقوده مقابله با آسیب‌های اجتماعی

یکی از نکات مهم مطرح‌شده از سوی مدیرکل امور اجتماعی و فرهنگی استانداری خوزستان، اختصاص ۳۰ درصد از تسهیلات اشتغال‌زایی استان به گروه‌های هدف و آسیب‌دیدگان اجتماعی است.

این رویکرد در صورت اجرای شفاف و هدفمند می‌تواند به کاهش آسیب‌های اجتماعی کمک کند.

فردی که پس از ترک اعتیاد یا خروج از یک وضعیت آسیب‌زا، مهارت و شغل نداشته باشد، احتمالاً دوباره با مشکلات گذشته روبه‌رو می‌شود.

به همین دلیل، آموزش فنی‌وحرفه‌ای، مهارت‌آموزی، ایجاد اشتغال و حمایت از کارآفرینی باید در کنار خدمات حمایتی قرار گیرد.

هدف نهایی فقط خروج فرد از خیابان نیست. هدف باید بازگشت او به خانواده، اشتغال و زندگی سالم باشد.

تسهیلات اشتغال‌زایی به نظارت نیاز دارد

پرداخت تسهیلات به‌تنهایی اشتغال پایدار ایجاد نمی‌کند. دستگاه‌های مسئول باید مشخص کنند این تسهیلات به چه افرادی و برای چه فعالیت‌هایی پرداخت می‌شود.

همچنین باید بر نتیجه پرداخت‌ها نظارت شود.

معیار موفقیت نباید تعداد وام‌های پرداخت‌شده باشد. معیار اصلی، تعداد افرادی است که پس از دریافت آموزش و تسهیلات به شغل پایدار رسیده‌اند و از چرخه آسیب خارج شده‌اند.

ساماندهی اتباع غیرمجاز باید قانونی و هدفمند باشد

موضوع اتباع غیرمجاز نیز در برنامه‌های ساماندهی اجتماعی اهمیت دارد.

اگر فردی بدون مجوز قانونی در کشور حضور داشته باشد یا مرتکب فعالیت غیرقانونی شود، دستگاه‌های مسئول باید مطابق قانون با وضعیت او برخورد کنند.

در عین حال، باید میان اتباع دارای مجوز و افراد فاقد مجوز تفاوت قائل شد. اجرای دقیق قانون می‌تواند از تصمیم‌های کلی و نادرست جلوگیری کند.

مسئولیت این بخش نیز باید میان نیروی انتظامی، اداره‌کل امور اتباع و مهاجرین خارجی و سایر دستگاه‌های مرتبط به‌صورت روشن تقسیم شود.

مردم؛ بخشی از راه‌حل آسیب‌های اجتماعی

مشارکت مردم نقش مهمی در کاهش تکدی‌گری دارد.

تا زمانی که تکدی‌گری برای افراد یا شبکه‌های سازمان‌یافته درآمد ایجاد کند، انگیزه ادامه این فعالیت نیز وجود خواهد داشت.

مردم خیر و نوع‌دوست خوزستان می‌توانند کمک‌های خود را از مسیر نهادهای حمایتی معتبر مانند کمیته امداد و بهزیستی به دست نیازمندان واقعی برسانند.

این روش علاوه بر حمایت هدفمند، امکان شناسایی خانواده‌های نیازمند و ارائه خدمات اصولی را افزایش می‌دهد.

همکاری دستگاه‌ها؛ شرط موفقیت طرح

شهرداری، نیروی انتظامی، بهزیستی، دستگاه قضایی، اداره‌کل امور اجتماعی، اداره‌کل اتباع و مهاجرین خارجی، فنی‌وحرفه‌ای، کمیته امداد و آموزش‌وپرورش، هر کدام بخشی از مسئولیت را بر عهده دارند.

سازمان‌های مردم‌نهاد و دستگاه‌های فرهنگی نیز می‌توانند در این مسیر نقش مؤثری ایفا کنند.

آسیب اجتماعی یک مسئله چندوجهی است. به همین دلیل، دستگاه‌ها باید به‌صورت هماهنگ عمل کنند.

ایجاد یک سازوکار مشخص برای تقسیم وظایف، ارزیابی عملکرد و ارائه گزارش دوره‌ای می‌تواند اجرای طرح را مؤثرتر کند.

تأمین منابع مالی؛ شرط استمرار برنامه

اجرای طرح‌های اجتماعی به منابع مالی پایدار نیاز دارد.

اگر شهرداری‌ها برای تأمین هزینه‌های عملیاتی با مشکل مواجه شوند، اجرای برنامه‌ها نیز با وقفه روبه‌رو خواهد شد.

تأمین به‌موقع منابع می‌تواند استمرار طرح‌های ساماندهی را تضمین کند. برنامه‌ای که منابع پایدار نداشته باشد، نمی‌تواند در بلندمدت نتیجه مطلوب ایجاد کند.

رسانه باید نتیجه طرح‌ها را مطالبه کند

رسانه‌ها در حوزه آسیب‌های اجتماعی دو وظیفه مهم دارند. نخست، فرهنگ‌سازی برای جلوگیری از تقویت تکدی‌گری است. دوم، مطالبه‌گری از دستگاه‌های مسئول برای اجرای مصوبات و وعده‌هاست.

رسانه نباید فقط خبر آغاز یک طرح را منتشر کند. بررسی نتیجه طرح نیز اهمیت زیادی دارد.

افکار عمومی باید پاسخ این پرسش‌ها را دریافت کند:

  • چه تعداد متکدی ساماندهی شده‌اند؟
  • چه تعداد کودک کار به مدرسه و محیط امن بازگشته‌اند؟
  • چند نفر آموزش مهارتی دریافت کرده‌اند؟
  • چه تعداد شغل پایدار ایجاد شده است؟
  • چه میزان تسهیلات پرداخت شده است؟
  • چند درصد از افراد ساماندهی‌شده دوباره به خیابان بازگشته‌اند؟

پاسخ به این پرسش‌ها می‌تواند میزان موفقیت برنامه را مشخص کند.

مطالبه پایگاه خبری شهید یاران

پایگاه خبری شهید یاران از رویکرد جدی‌تر برای ساماندهی آسیب‌های اجتماعی در خوزستان استقبال می‌کند. با این حال، موفقیت این برنامه به چند اصل مهم وابسته است:

  1. اجرای دقیق و قاطع قانون
  2. شناسایی ریشه‌های فقر و آسیب اجتماعی
  3. حمایت واقعی از کودکان کار
  4. جلوگیری از بهره‌کشی از کودکان
  5. آموزش مهارت و ایجاد اشتغال پایدار
  6. نظارت بر تسهیلات اشتغال‌زایی
  7. همکاری میان دستگاه‌های اجرایی
  8. ساماندهی قانونی اتباع غیرمجاز
  9. تأمین منابع مالی مورد نیاز
  10. ارائه گزارش شفاف و دوره‌ای از نتایج طرح

سخن پایانی

خوزستان شایسته شهرهایی برخوردار از امنیت، آرامش و شرایط اجتماعی مناسب برای همه شهروندان است.

ساماندهی آسیب‌های اجتماعی در خوزستان نباید فقط با هدف بهبود منظر شهری انجام شود. این موضوع با کرامت انسانی، آینده کودکان، سلامت خانواده و امنیت اجتماعی ارتباط مستقیم دارد.

بنابراین باید از اقدامات کوتاه‌مدت عبور کرد و یک برنامه جامع را دنبال کرد. در چنین برنامه‌ای، جمع‌آوری، حمایت، درمان، آموزش، مهارت‌آموزی، اشتغال و بازگشت به خانواده در کنار یکدیگر قرار می‌گیرند.

پایگاه خبری شهید یاران امیدوار است اجرای این برنامه‌ها با جدیت، استمرار و نظارت همراه باشد. مردم خوزستان باید نتیجه اقدامات را در سطح شهرها و زندگی خانواده‌های آسیب‌دیده مشاهده کنند.

ساماندهی واقعی زمانی اتفاق می‌افتد که فرد آسیب‌دیده پس از خروج از خیابان، مسیر امنی برای بازگشت به خانواده، اشتغال و زندگی سالم داشته باشد.